Bugün
şu yazıda uzun uzun tartıştığımız kitabı elime alabildim. Bilmeyenler ya da hatırlamayanlar için aklımda bir şiir vardı hatırlayamadığım, onun peşinde idim. Vukuat o. Şiir, kitap, adam bulundu. Bana yardım eden Yağmur'a da buradan teşekkür borcum idi. Sağolsun.
Kitap zamanında evde olup da kaybettiğimiz kitabın aynısı evet. Ve okudukça şiirleri hatırladım sırayla. Benim aklımı kurcalayan şiir aşağıya alacağım ilk şiir. Ama tüm kitabı hızlıca okuyuverince bazı başka şiirleri de buraya almak istedim. Aralarda kısa fikir kırıntılarımla. Buyrun;
Kitabın başında çevirmen Tahsin Saraç'ın "Ozan kardeş Petöfi" başlıklı bir seslenişi var. Tahsin Saraç şu paragrafla bitirmiş yazısını:
"
Ozanlar kardeş olur. Zulme, karanlığa, bilgisizliğe, açlığa, kısacası kişioğlunu mutsuz kılan her kötülüğe karşı direnmede çağlar boyu sürüp gelmiş bir kardeşliktir bu. Ben de, inancının bedelini yurdu uğruna savaş alanında ölerek ödemiş bu saygıdeğer insanı, halkının hem güzel hem gönlü olabilmiş bu büyü ozanı, PETÖFİ kardeşi, tanıyıp sevsinler diye çevirdim Türk okurlarına."
Sonra Sandor Fekete (Macar Bilimler Akademisi uzmanlarından)'nin bir sunuş yazısı var.
En sonra şiirler başlıyor üç bölümde. İlk bölüm Özgürlük İçin, buradan şunları aldım:
ÖZGÜRLÜK İÇİNKÖPEKLERİN TÜRKÜSÜFırtına ortalığı kasıp kavurmaktaGökyüzü kurşun bulutlarla kaplıAlabildiğine kar ve yağmurKışın ikiz bacıları.Ama vız gelir tipi boraSıcacık ocak başındayız yaİyi yürekli efendimizYerleştirdi bizi buraya.Yiyecek kaygımız da yokEfendiciğimiz doyduğundaBize yetecek kadar artıkKalır her zaman sofrada.Gerçi arasıra bir kırbaçŞaklar ensemizde, şaklarAma boş ver; demişler ya"Köpek kemiği çabuk kaynar" (1)Efendimiz bizi yine kuçularGeçiverince o öfkesiVe güzel tabanlarını yalamakSonsuz sevince boğaz bizi.--------------------(1) Macar Atasözü****Benim şiir bu üstteki, ne dersiniz...****
ÖYKÜNMECİLEREŞiiri engelsiz, düzgün bir yoldaTıkır tıkır giden bir araba sanmaBir kartaldır şiir, özgürce kanat açanO hiç varılamaz yüce doruklara.Yeteneksiz ahlaksızlar takımı hep pusudaBekler durur nereye açılacak yol diyeVe açıldığında, üşüşür köpekler gibiHepsi de önlerine atılan kemiğe.Al eline kalemi ve yaz gücün varsaİlerle hiç kimsenin gitmediği bir yoldaYoksa bırak bütün o saçma zırıltılarıSarıl, çok daha iyi, örse ya da sabana.****Bu yukarıdaki de yazıyorum diyenlere bir tokat oluyor gördüğünüz gibi.****
BEAUREPAİREKral, Fransızların gözündeOnurunu yitirmişti(Tam 1830 yıllarındaVe iki hafta önce olduğu gibi).Öfkeden pancar kesildi AlmanVe and içti Tanrı adınaÖzgürlüğü ayak altına alıpKralı kurtaracağına.Paralı askerlerini aldı getirdiLongwy önüne; kent teslim olduSonra ilerleyip Verdun'e doğruKuşatma için karargah kurdu.Ödü patlayan Verdun halkıSonunda karar aldı :Bu beladan kurtulsun da tekBaş eğecek, teslim olacaktı.Kale komutanı BeaurepaireNe diyor ama baksanıza :"Teslim olmak diye birşey yokTehlike pek büyük değil daha"."Düşman silahlarımızı pek seviyorsaBuyursun gelsin, ne diyelimGelsin ellerimizden kendi alsınBiz kendimiz vermeyelim."Korkak duymazlıktan gelir, derlerDinlemedi onu İl Genel KuruluVe imzalaması için teslimiEline kalemi tutuşturdu.Beaurepaire kalemi attı yereVe kararlı, hemen silahını kaptıSonra coşkuyla ve korkusuzcaAlınlarına şu sözleri fırlattı:Böyle bir utanç ve alçalmadan sonraSiz yaşayabilirsiniz, ben yaşayamamDüşmana ancak ölümü bırakırımAnd içtim buna ben; tamam!Ve ölümüm örnek olacakArkadan gelecek yiğitlereAndımı tutuyorum; işte son sözüm :Ölmek, özgürlük içinde.Sonra dayadı ve ateşlediGöğsüne elindeki silahıVe bu, koparıp aldı yüreğindenYaşamanın o gür kaynağını.****Bu üstteki şiiri belki bugünün insanı okur da, belki, bir ihtimal, birşeyler anlar diye alıntıladım. Şiirde bahsedilen trajedinin kahramanını bi aratsanıza webde, iki satır bilgi bulacaksınız. Yazık.****
Sonra ikinci bölüm Sevgi İçin başlıyor. Şair Özgürlük, Sevi adındaki şiirini sonradan tüm şiirlerinin en önüne almış. Kitapta da aynen aşağıdaki gibi(eğik yazı değil) yer alıyor.
SEVGİ İÇİNSEVİ VE ÖZGÜRLÜKEN GEREKLİ İKİ SÖZCÜKSEVİ UĞRUNA VERİRİM KELLEMİÖZGÜRLÜĞÜM UĞRUNA DA SEVİMİBir de sonra Yurt İçin kısmı var, oradan birşey almadım şimdilik. Aslında daha çok şiir var vuran, ama yeter şimdilik. Şair Sandor Petöfi, çeviren yine bir şair Tahsin Saraç.